Rocznica zagłady getta w Sokołowie Podlaskim

22 września 1942 o świcie, Niemcy wraz z ukraińskimi pomocnikami otoczyli getto w Sokołowie. W ciągu następnych kilku dni około 6 tysięcy osób zostało zmuszonych do opuszczenia swoich mieszkań lub kryjówek. Część zginęła tutaj, większość w Treblince. Jedną z ofiar była młoda dziewczyna, Henia Pencak, której tę uroczystość chcemy dedykować.

Henia Pencak jako 16-latka zapisała w swoim pamiętniku: „Nie puszczą mnie. Muszę uciec. Muszę uciec z domu. Pojadę do Warszawy. Moje miasto, Sokołów Podlaski, jest mi tak drogie. Kocham je. Moja cała rodzina jest tutaj. Moi rodzice i dziadkowie. Moi bracia i siostry, wujkowie i ciotki. Uwielbiam modlitwy w synagodze i piękny śpiew chazana. Uwielbiam to, że w każdą sobotę spacerujemy po mieście. Mężczyźni skręcają w prawo do synagogi, aby się modlić, a kobiety z dziećmi idą do parku. Siedzimy i rozmawiamy podczas gdy dzieci bawią się wokół, krzycząc i śpiewając swoimi głosikami. Tylko w święta my również chodzimy do synagogi.

Uwielbiam Mały Rynek w każdy czwartek. Chodzę tam z moją mamą i siostrą. Kupujemy wtedy całe to jedzenie na szabat. Lubię piec chałkę. Dodaję do niej rodzynki i orzeszki.

Naprawdę lubię to miasto. Moi dziadkowie się tu urodzili. Moi rodzice również, a i ja się tu też urodziłam.

Ale już zdecydowałam. Jeśli chcę spełnić swoje marzenie, muszę uciec. Chcę zostać lekarzem. Pragnęłam tego odkąd tylko pamiętam. Chcę pomagać ludziom, aby czuli się lepiej. Medycyna tak bardzo się teraz rozwija, a ja chcę być tego częścią. Problem polega na tym, że moja rodzina się na to nie zgadza. Uważają, że wystarczy mi, jeśli zakończę edukację na zwykłej szkole. I to tylko dlatego, że jestem dziewczyną, nie chłopakiem. Taki jest zwyczaj w naszej rodzinie i oni chcą, żebym się temu podporządkowała. Wiem, że mają dobre intencje. Wiem, że się o mnie martwią, że mogłoby mi się coś złego przytrafić w wielkim mieście. Ale ja na to nie pozwolę. Jeśli ja nie spełnię swojego marzenia, kto inny to zrobi?”

Henia nie zdążyła wyjechać. Miała 20 lat, kiedy w 1942 roku została zamordowana w Treblince.

Program uroczystości:

godz. 14 – rozpoczęcie uroczystości przy budynku dawnego domu modlitwy;

odczytanie fragmentów relacji dot. historii sokołowskich Żydów;

wystąpienia gości;

przejście na stary cmentarz żydowski i zmówienie modlitwy.

Więcej informacji na temat historii żydowskiej społeczności Sokołowa Podlaskiego na stronie http://www.facebook.com/JewishSokolowPodlaski

Patronat nad uroczystością objęła Gmina Wyznaniowa Żydowska w Warszawie.