Ministerstwo przeznaczy 100 tys. na synagogę

Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego przeznaczy 100 tys. zł na remont synagogi w Przysusze.

Właścicielem synagogi jest Fundacja Ochrony Dziedzictwa Żydowskiego, która od kilku lat ubiega się o fundusze na rewitalizację budynku. Remont rozpoczął się w 2007.

Synagoga w Przysusze (jid. Parshishe vel Przishe) została wzniesiona w latach 1774-1777 r. Jej potężny, wzniesiony z wapienia gmach o powierzchni 650 m² góruje nad miejscowością, która dziś liczy sobie 6800 mieszkańców. Wewnątrz, na środku prostokątnej, sklepionej sali głównej, znajdują się cztery filary, między którymi pierwotnie znajdowała się bima (podium, na którym czyta się Torę). Zachował się też aron ha-kodesz (nisza, w której przechowywane są zwoje Tory), ujęty w dekoracyjne obramienie. Na ścianach przetrwały resztki polichromii.

Żydzi przybyli do Przysuchy wkrótce po lokacji miasta w 1713 r. Ustanowiono wówczas gminę żydowską oraz założono cmentarz, istniejący do dziś. Pod koniec XVIII w. miasto stało się ośrodkiem chasydyzmu i zyskało sławę dzięki mieszkającym w nim cadykom (chasydzkim przywódcom religijnym). Najważniejsi z nich to: Abraham z Przysuchy (zm. 1806), Jakub Izaak ben Aszer (1766-1813), zwany Świętym Żydem z Przysuchy i uznawany za pierwszego propagatora chasydyzmu w centralnej Polsce oraz jego uczeń, Simcha Bunem (1784-1827). Ich ohele, wzniesione w latach 80. XX w. na miejscu wcześniejszych, zniszczonych, są wciąż regularnie odwiedzane przez chasydów z całego świata.

W przededniu II wojny światowej Żydzi stanowili ponad 60% ogółu mieszkańców Przysuchy. Wojna przyniosła całkowitą zagładę ich społeczności – tym samym zamknięta została trwająca ponad 200 lat epoka historii miasta.