WJRO rozczarowana decyzją Trybunału Konstytucyjnego w sprawie reprywatyzacji

fot. „TK1” autorstwa Joanna Karnat – Praca własna. Licencja CC BY 3.0 na podstawie Wikimedia Commons

Światowa Organizacja Restytucji Żydowskiej (WJRO) wyraziła rozczarowanie dzisiejszą decyzją Trybunału Konstytucyjnego w sprawie ustawy ograniczającej warszawskie roszczenia reprywatyzacyjne. Ustawa ogranicza możliwości ubiegania się o restytucję mienia prywatnego w Warszawie. Trybunał potwierdził jej zgodność z Konstytucją.

“Polska jest jedynym krajem w Unii Europejskiej, gdzie nie udało się ustanowić kompleksowego programu związanego ze zwrotem mienia skonfiskowanego w czasie Holokaustu lub komunizmu” – napisali przedstawiciele WJRO w oświadczeniu przekazanym dziennikarzom.

Zgodnie z ustawą przyjętą przez parlament w 2015 o zwrot mienia nie mogą ubiegać się osoby, które przed 1988 nie złożyły stosownych dokumentów. Jeżeli takie złożyły, a ich sprawa nie została rozpatrzona, mają sześć miesięcy – od czasu wejścia ustawy w życie – na ponowne złożenie wniosku i trzy miesiące na udowodnienie swego prawa do nieruchomości. Jeśli tego nie zrobią, nieruchomość przejdzie bezpowrotnie na rzecz Skarbu Państwa. Z restytucji wyłączone będą – niezależnie od złożonej przez właścicieli dokumentacji – budynki użyteczności publicznej: szkoły, boiska, siedziby instytucji państwowych.

“Jesteśmy bardzo rozczarowani, że Trybunał podtrzymał niesprawiedliwe prawo, które likwiduje prawa wielu spadkobierców do ich własności w Warszawie” – podkreśla Gideon Taylor z WJRO. “Ta decyzja pokazuje potrzebę, by Polska wreszcie zrobiła to, co inne kraje byłego bloku sowieckiego: ustanowiła krajowy program mający na celu restytucję mienia lub rekompensaty dla wszystkich żydowskich i nieżydowskich byłych właścicieli i ich rodzin. Ponieważ ostatni ocaleni się starzeją, teraz jest najwyższy czas, by Polska mogła działać.”

W październiku 1945 władze PRL wydały tzw. dekret Bieruta, który przenosił własność nieruchomości w stolicy na warszawski samorząd. Wszystko po to, by m.in. ułatwić odbudowę miasta. Po upadku komunizmu część właścicieli postanowiła odzyskać swoją własność. Pojawili się też tzw. handlarze roszczeniami, którzy w imieniu nieżyjących osób odzyskiwali nieruchomości. To z tego powodu poprzedni parlament postanowił wprowadzić ustawę, która pozwoli skończyć z taką praktyką w stolicy. Ustawę do Trybunału zaskarżył ówczesny prezydent Bronisław Komorowski. WJRO na rozprawie 19 lipca przedstawiła Trybunałowi swoje stanowisko.

Pod wyrokiem Trybunału podpisali się sędziowie: Andrzej Rzepliński, Stanisław Biernat, Zbigniew Jędrzejewski (zdanie odrębne), Leon Kieres, Julia Przyłębska (zdanie odrębne), Piotr Pszczółkowski (zdanie odrębne), Małgorzata Pyziak-Szafnicka, Stanisław Rymar, Piotr Tuleja, Sławomira Wronkowska-Jaśkiewicz, Andrzej Wróbel, Marek Zubik.