“Odrzucamy rasizm, fanatyzm i ekstremizm”

Fot. Paweł Sawicki

„W miejscu zbrodni popełnionej przez nazistowskie Niemcy deklarujemy nasze zaangażowanie na rzecz świętości ludzkiego życia. Odrzucamy rasizm, fanatyzm i ekstremizm, zwłaszcza gdy dopuszczający się ich twierdzą, że robią to w imię religii” – czytamy w deklaracji członków Rady Przewodniczących Wspólnot Religijnych w Izraelu podpisanej po wizycie w Miejscu Pamięci i Muzeum Auschwitz. 2 listopada 30 zwierzchników religijnych z Izraela odwiedziło tereny byłego niemieckiego nazistowskiego obozu koncentracyjnego i zagłady Auschwitz.

W skład delegacji weszli m.in. greckoprawosławny patriarcha Jerozolimy Teofil III, administrator apostolski Łacińskiego Patriarchatu Jerozolimy abp Pierbattista Pizzaballa, greckokatolicki arcybiskup Georges Bacouni, anglikański arcybiskup Jerozolimy Suheil Dawani. Do Polski przyjechali też m.in. naczelny rabin Kiriyat Malakhi Moshe Pinto, naczelny rabin Dimony Icchak Elefant, rabin David Rosen, druzyjski szejk Mowafaq Tarif, oraz dwaj sunniccy imamowie z Galilei.

Gości w Miejscu Pamięci powitał dyrektor Muzeum Auschwitz dr Piotr M. A. Cywiński. – Miejsce Pamięci jest zawsze trudnym wyzwaniem dla nas, ludzi, gdyż zmusza ono do postawienia niewymownie trudnego pytania o człowieka. Ale to pytanie stawiamy dziś sobie w obliczu coraz bardziej złożonego świata. Ta wspólna wizyta winna być chwilą refleksji nad samym sobą i nad naszymi wspólnotami religijnymi — powiedział.

Podczas wizyty delegacji towarzyszyli minister Wojciech Kolarski z Kancelarii Prezydenta RP oraz ambasador Izraela w Polsce Anna Azari. – Każda wizyta w Auschwitz ma wielkie znacznie, bo doświadczamy tu tragedii w wymiarze apokaliptycznym. Każdy człowiek, który tu przyjeżdża styka się z bezmiarem zła. Dla religijnych przywódców z Izraela, z ziemi, która poszukuje pokoju, wizyta tutaj jest szczególnie ważna, bowiem przyjeżdżają w miejsce, w którym machina Zagłady przyniesiona tutaj przez niemiecką Trzecią Rzeszę zniszczyła pokój i przyczyniła się do śmierci milionów – powiedział minister Wojciech Kolarski.

– Odwiedzenie Miejsca Pamięci Auschwitz było głównym celem przyjazdu członków Rady do Polski. To bardzo ważne, bowiem jest to najbardziej symboliczne miejsce, z którego może popłynąć przesłanie o pokoju pomiędzy różnymi religiami. Jesteśmy zapewne w miejscu, gdzie człowiek upadł na samo dno, zatem można stąd nawoływać do pozytywnej zmiany – powiedziała Anna Azari, ambasador Izraela.

Delegacja zwiedziła obszerny fragment muzealnej ekspozycji. Zobaczyli m.in. poświęcony Zagładzie Żydów blok 4, gdzie znajdują się m.in. niemieckie fotografie dokumentujące przyjazd transportu Żydów z Węgier, model komory gazowej i krematorium II z Birkenau, puszki po Cyklonie B, a także ludzkie włosy obcięte pomordowanym. W bloku 5 goście zobaczyli osobiste przedmioty ofiar, które odnaleziono w tych magazynach po wyzwoleniu obozu. To m.in. buty, walizki, tałesy, okulary, szczotki, czy naczynia kuchenne. Delegacja odwiedziła także budynek pierwszej komory gazowej i krematorium w Auschwitz I.

Przed Ścianą Straceń na dziedzińcu bloku 11, gdzie odbywały się egzekucje przez rozstrzelanie, członkowie Rady złożyli wieniec, oddając hołd wszystkim ofiarom tego niemieckiego nazistowskiego obozu koncentracyjnego i zagłady.

W drugiej części wizyty goście odwiedzili były obóz Auschwitz II-Birkenau. Przeszli wzdłuż rampy kolejowej, na której Niemcy dokonywali selekcji Żydów, zobaczyli ruiny komory gazowej i krematorium II. Wieniec złożono przy pomniku upamiętniającym ofiary obozu.

Po wizycie w Miejscu Pamięci Auschwitz uczestnicy podpisali wspólną deklarację dotyczącą pokoju na świecie. „Wierzymy, że Stwórca, który panuje nad światem w życzliwości i łasce, wymaga od nas, byśmy żyli w pokoju i obdarzali szacunkiem wszystkich ludzi” – piszą religijni przywódcy.

„Jako przewodniczący wspólnot religijnych w Izraelu zdecydowaliśmy się na historyczną wizytę w Polsce i byłym obozie Auschwitz-Birkenau. Chcemy w ten sposób uhonorować miliony Żydów i innych ofiar Holokaustu oraz wyrazić wolę zrobienia wszystkiego, co w naszej mocy, by uniknąć powrotu takich okrucieństw. Wzywamy wszystkich liderów państw i członków Organizacji Narodów Zjednoczonych, by zdecydowanie sprzeciwiali się antysemityzmowi i nienawiści do innych, które znów mogą stać się plagą dla współczesnego społeczeństwa” – czytamy w deklaracji.

„Tu, w Auschwitz-Birkenau, miejscu najbardziej przerażających zbrodni przeciwko ludzkości w historii popełnionych przez nazistowskie Niemcy, symbolu najwyższego zła, którego ofiarą padły miliony Żydów i innych, mężczyzn, kobiet i dzieci, deklarujemy nasze zaangażowanie na rzecz świętości ludzkiego życia. Odrzucamy rasizm, fanatyzm i ekstremizm, zwłaszcza gdy dopuszczający się ich twierdzą, że robią to w imię religii” – piszą religijni liderzy z Izraela.

„Rada Przewodniczących Wspólnot Religijnych w Izraelu wzywa do zakończenia wojny i modlitwy o pokój, zgodnie z wizją proroków: „Wtedy swe miecze przekują na lemiesze, a swoje włócznie na sierpy. Naród przeciw narodowi nie podniesie miecza, nie będą się więcej zaprawiać do wojny” (Izajasz, 2:4)

W poprzednich latach spotkania członków Rady odbywały się w Izraelu, Paryżu, Watykanie i Asyżu. Hasłem wizyty w Polsce było: „Akceptacja innego – edukacja przyszłych pokoleń”.