„Świadkiem jest ta stela”

"Świadkiem jest ta stela", fot. materiały Żydowskiego Muzeum Galicja

Żydowskie Muzeum Galicja w Krakowie zaprasza w czwartek, 20 kwietnia, o godz. 18 na wernisaż wystawy „Świadkiem jest ta stela. Cmentarz Remu w fotografiach Andrzeja Grzybkowskiego”.

Fotografie z serii poświęconej krakowskiemu cmentarzowi Remu Andrzej Grzybowski wykonał w 1962 i 1963 roku. Surowe, zimowe pejzaże przedstawiają ten słynny kirkut niedługo po prowadzonych od 1959 roku pracach archeologicznych. Wiele ze sfotografowanych macew zostało w ich trakcie wydobytych spod ziemi i ustawionych na zniszczonym podczas wojny cmentarzu.

Andrzej Grzybkowski jest profesorem historii sztuki. Wykładał i pisał głownie o architekturze średniowiecznej, rzeźbie, ale też o rzemiośle artystycznym. Opublikował kilka książek, m. in. podstawową dla średniowiecznej architektury polskiej syntezę „Gotycka architektura murowana w Polsce”. W latach 2010-2014 był wiceprzewodniczącym Komitetu Nauk o Sztuce PAN, w latach 1997-2015 redaktorem naczelnym Rocznika Historii Sztuki, obecnie jest członkiem redakcji.

Fotografią artystyczną zajmował się od 1960 roku. Debiutował na wystawie w Poznańskim Towarzystwie Fotograficznym (PTF) w 1962 roku. W latach 1961-1963 był członkiem Sekcji Artystycznej PTF – elitarnej grupy prowadzonej przez Fortunatę Obrąpalską. Prezesem PTF był w latach 1963-1965. Był także członkiem Związku Polskich Artystów Fotografików w latach 1965-1970; po wystąpieniu na własną prośbę, ponieważ zajął się intensywnie nauką, został ponownie przyjęty do związku w 2006 r.

Wystawa „Świadkiem jest ta stela” została przygotowana we współpracy z Muzeum Historii Fotografii w Krakowie oraz Salonem Dzieł Sztuki CONNAISSEUR.

„Nagrobki ujmowane są w całości lub we fragmentach pozwalających czasem zrekonstruować ich układ w przestrzeni i względem siebie. Wszystkie fotografie są czarno-białe, mocno kontrastowe. Liczne zdejmowane były z naturalnej wysokości oka fotografującego. Kilka zbliżeń ukazuje strukturę pęknięć i rys w kamieniu lub chwyta stele pod nietypowym kątem. Spojrzenie Andrzeja Grzybkowskiego dalekie jest jednak od inwentaryzacji przestrzeni cmentarza. To raczej poszukiwanie związków pomiędzy różnymi elementami, fakturami, strukturami i układami”
Hubert Francuz, Muzeum Fotografii w Krakowie