“Jedyne, co jest stabilne na Bliskim Wschodzie, to jego niestabilność” – mówił Mosze Ja’alon, były wicepremier i minister obrony Izraela, podczas dzisiejszego spotkania z polskimi dziennikarzami.
Ja’alon przyjechał do Warszawy w związku z Warszawskim Forum Bezpieczeństwa. Podkreślał, że na Bliskim Wschodzie trwa kryzys, którego koniec ciężko dostrzec. Dochodzi do upadku systemu opartego na budowie państw narodowych w miejscach, gdzie obywatele identyfikują się nie z konkretną narodowością, ale raczej plemieniem, jak w Libii, czy Iraku. Próba importowania systemu europejskiego na Bliski Wschód okazała się błędem.
– Demokracja nie polega tylko na tym, by zorganizować wybory – zaznacza Ja’alon. – Gdy nie ma szacunku do praw człowieka, praw kobiet itd., to nie ma mowy o demokracji. Hamas przecież wygrał wybory, ale czy w Gazie jest demokracja?
Rozwiązanie problemów Bliskiego Wschodu to sprawa długoterminowa, a przed podjęciem jakiejkolwiek decyzji należy dobrze poznać region.
Ja’alon nie widzi szans na koniec konfliktu izraelsko-palestyńskiego, jeśli Izrael nie zostanie uznany jako państwo przez drugą stronę. Palestyńczycy odrzucali do tej pory wszelkie wypracowane ustalenia pokojowe, a Hamas w Gazie wydaje fundusze na cele zbrojeniowe zamiast na poprawę sytuacji ekonomicznej.
– Palestyńczycy są zależni od nas w wielu sprawach, jak infrastruktura wodna, elektryczność. Na Zachodnim Brzegu zapewniamy 70 procent bezpieczeństwa. Natomiast w Strefie Gazy nie kontrolujemy nawet cala – mówi Ja’alon.
Były wicepremier, chociaż podkreśla dobre relacje z Polską, krytycznie ocenia działania Unii Europejskiej. – Złą diagnozą jest, że wystarczy rozwiązać konflikt izraelsko-palestyński, by nastąpiła stabilizacja na Bliskim Wschodzie.
Zaznacza, że Polska jest bardzo ważnym krajem w Europie. – Mamy dobre relacje. Polska i Izrael to kraje demokratyczne, dzielące te same wartości.
Mosze Ja’alon jest wojskowym i politykiem. Dowodził elitarną jednostką „Sajeret Matkal”, Brygadą Spadochronową, w latach 1995-1998 był szefem wywiadu wojskowego, a od 2002 do 2005 – Szefem Sztabu Generalnego Izraelskich Sił Zbrojnych w stopniu generała-porucznika. Po odejściu z wojska pracował przez kilka lat w instytutach badawczych i think-tankach. Efektem jego prac była propozycja nowej strategii dotyczącej konfliktu izraelsko-palestyńskiego. W latach 2009-2016 deputowany do Knesetu z ramienia partii Likud. Od 2009 do 2013 wicepremier i minister planowania strategicznego i wywiadu. Następnie minister obrony narodowej. Podał się do dymisji 20.05.2016. Jest autorem książki „Droga długa i krótka”, w której wyraził swoją doktrynę polityczną. W sierpniu 2018 r. ukazała się zaktualizowana wersja książki.ְ
