W tym roku tradycyjnie na Krakowskim Festiwalu Filmowym nie zabraknie filmów o tematyce żydowskiej. Będą to fabuły, dokumenty i animacje – w tym “A Brief History of Us” wyreżyserowana przez Etgara Kereta, czy “Ukos światła” o Dariuszu Popieli.
Festiwal odbędzie się w kinach (od 29 maja do 5 czerwca) i w Internecie (od 3-12 czerwca). Wszystkie filmy zostaną zaprezentowane w ramach 4 konkursów: 3 konkursów międzynarodowych (dokumentalny, krótkometrażowy i DocFilmMusic), w konkursie polskim oraz w licznych cyklach pozakonkursowych i pokazach specjalnych. Gdzie i kiedy obejrzeć filmy o tematyce żydowskiej? Poniżej przedstawiamy szczegóły.
Gila, która chodzi sama
Gila, która chodzi sama / Gila Who Walks Alone, REŻYSERIA: Yuval Shapira
Grupa dziewczynek w różnym wieku zastyga w bezruchu na jednym z kubikowych osiedli ortodoksyjnych żydów w Betlejem. Bawią się w grę podobną do polskiej „raz, dwa, trzy, Baba-Jaga patrzy”. Wśród nich najwyższa i najstarsza jest Gila, na którą spada obowiązek opieki nad młodszymi. Widać, że dorastająca nastolatka chciałaby się wyrwać z ciasnego, zatłoczonego mieszkania. Paradoksalnie jej drogą do wolności jest wyjście za mąż. Stąd też pomysł randki z kawalerem. Chwilę na oddech zyskuje także podczas samotnego spaceru do Grobu Racheli – żydowskiego symbolu otuchy i pocieszenia.
Pokazy:
30 maja, godz. 12:00, Kino Kijów
2 czerwca, godz. 21:00, Mikro
Ukos światła
Ukos światła / Edge of Light; REŻYSERIA: Wojciech Szumowski
Bohaterem filmu Wojciecha Szumowskiego jest Dariusz Popiela – polski kajakarz górski, czterokrotny medalista mistrzostw świata, dwukrotny mistrz Europy. Tym razem występuje w zgoła innej roli: aktywisty przywracającego pamięć o zaniedbanych cmentarzach żydowskich. Miarą powodzenia oraz sensu działań Popieli jest każde odzyskane nazwisko i każda odnowiona macewa. Obserwujemy bohatera wędrującego po nekropoliach południowej Polski. Pojedyncze historie składają się na szeroko zakrojony projekt „Ludzie, nie liczby”, w ramach którego na cmentarzach upamiętniane są z imienia i nazwiska ofiary Holocaustu.
Pokazy:
1 czerwca, godz. 21:00, Kino Pod Baranami Sala Czerwona
4 czerwca, godz. 15:00, Kino Kijów
Shlomo Bar. Musical dokumentalny
Shlomo Bar. Musical dokumentalny / Shlomo Bar – a Musical Documentary; REŻYSERIA: Gilad Inbar
Jego koncerty przypominają szamańskie rytuały. Urodzony w Maroku izraelski pieśniarz i bębniarz traktuje swoją muzykę niczym modlitwę, a zarazem jak społeczny przekaz, zwracający uwagę na trudną sytuację mizrachijskich Żydów. Twórczość Shlomo Bara to przestrzeń, w której Wschód spotyka się z Zachodem i mieszają się ze sobą kulturowe wpływy. Charyzmatyczny muzyk opowiada w filmie o swoich inspiracjach, odnalezieniu religii i skomplikowanym życiu osobistym. Liczne fragmenty muzyczne ukazują drogę, jaką przeszedł, zanim stał się spełnionym artystą i człowiekiem.
Pokazy:
29 maja, godz. 15:30, Kino Pod Baranami Sala Niebieska
2 czerwca, godz. 12:30, Kino Pod Baranami Sala Czerwona
1341 fotosów o miłości i wojnie / 1341 Frames of Love & War; REŻYSERIA: Ran Tal
„Czasem najokropniejsze rzeczy bywają estetyczne” – mówi Micha Bar-Am, legendarny fotografik. Jego twórczość to przede wszystkim kronika 60 lat izraelskiej historii, szczególnie etnicznych napięć i konfliktów zbrojnych, podczas których wielokrotnie zaglądał śmierci w oczy. Dokumentował m.in. proces Eichmanna czy wojnę Jom Kippur, stąd świadomość, jak wielką rolę odgrywa fotografia w kształtowaniu zbiorowej pamięci. Wbrew wszechobecnej przemocy utrwalał też momenty, w których triumfowało życie. Artysta opowiada o tym wyłącznie zza kadru, a film ma postać kolażu jego ikonicznych zdjęć.
Pokazy:
31 maja, godz. 18:30, Mikro
4 czerwca, godz. 12:00, Kino Kijów
Droga skrzypka na duży ekran
Droga skrzypka na duży ekran / Fiddler’s Journey to the Big Screen; REŻYSERIA: Daniel Raim
Rok temu minęła 50. rocznica ekranizacji jednego z najsłynniejszych musicali. Reżyser Norman Jewison uruchomił imponującą machinę produkcyjną i zaprzągł w ten projekt wiele talentów, czego efektem były trzy Oscary i wielka popularność filmu. Z udziałem jego twórców (i nie tylko) dokument stara się zgłębić fenomen kinowej wersji „Skrzypka na dachu”. Przybliża rozmaite konteksty związane z jego powstaniem – literackie, filmowe, polityczne, historyczne i oczywiście muzyczne. Narratorem tej opowieści jest aktor Jeff Goldblum.
Pokazy:
31 maja, godz. 19:00, Kino Pod Baranami Sala Niebieska
2 czerwca, godz. 19:00, Sfinks
4 czerwca, godz. 12:30, Kino Pod Baranami Sala Czerwona
Wiśniowa kość / Cherry Bone / Kirschknochen; REŻYSERIA: Evgenia Gostrer
Rodzice zawsze chcą zapewnić swoim dzieciom jak najlepszą przyszłość. Z tego powodu rosyjsko-żydowska rodzina w połowie lat 90. emigruje z Rosji do Niemiec. Czy naprawdę w obcym kraju żyło im się lepiej? Z jakimi problemami musieli się zmierzyć? Jak to jest zaczynać wszystko od nowa? I wreszcie – czy zdecydowaliby się na to jeszcze raz? Malarsko opowiedziana historia rodziny, która w poszukiwaniu lepszych perspektyw zmieniła kraj zamieszkania. Autentyczne opowieści członków rodziny są zilustrowane przez namalowane ręcznie obrazy, dzięki czemu dokumentalna historia staje się bardziej poetycka, ale też uniwersalna.
Pokazy:
30 maja, godz. 20:30, MOS | Małopolski Ogród Sztuki – MOS 1
1 czerwca, godz. 15:00, Kino Kijów
Pan Kleks. Wojna i miłość
Pan Kleks. Wojna i miłość / Mr. Inkblot in Love & War; REŻYSERIA: Władysław Jurków
Czy można przeżyć wojnę i nawet jej nie zauważyć? Tak może zadziałać jedynie silne uczucie – i tak wpłynęła miłość na Jana Brzechwę. Pisarz zakochał się w żonie fryzjera, ale ze względu na swoje żydowskie pochodzenie i wojenne okoliczności jego uczucie zostaje poddane próbie. Zamiast romansu pozostaje mu samotność, z której rodzi się ponadczasowa literatura. To właśnie w trakcie największego zagrożenia życia i z ogromnej tęsknoty za Janiną pisarz tworzy swoje najsłynniejsze dzieło – „Akademię Pana Kleksa”. Reżyser za pomocą archiwalnych zdjęć, licznych wypowiedzi ekspertów, fabularnych scen oraz wyjątkowego narratora tworzy barwną dokumentalną bajkę o zakochanym poecie.
Pokazy:
29 maja, godz. 14:30, Agrafka
1 czerwca, godz. 21:15, Kino Pod Baranami Sala Niebieska
Umschlagplatz / Lastauspaikka – Umschlagplatz; REŻYSERIA: Jarmo Jääskeläinen
“Ludzie nie wierzyli. Bo kto to wierzy w takie rzeczy”. Z kolei dziś dziwimy się, że w tamtych ludziach była jeszcze nadzieja, gdy przyjmowali trzy kilo chleba i marmoladę, ufając, że nie zabija się tych, którym chwilę wcześniej przyznano tak wówczas cenny prowiant. Zrozumieć pomagają archiwalne zdjęcia, a przede wszystkim rozmowa ze świadkiem i uczestnikiem tamtych wydarzeń – Markiem Edelmanem. Ten niezwykły i skromny człowiek cierpliwie odpowiada na pytania reżysera, odtwarzając obraz przerażającego, granicznego miejsca, w które nie chce się wierzyć.
Pokaz:
1 czerwca, godz. 18:30, MOS | Małopolski Ogród Sztuki – MOS 2
Bohaterowie i męczennicy / Heroes and Martys / Sankarit ja marttyyrit; REŻYSERIA: Jarmo Jääskeläinen
San Francisco, Sydney i Nowy Korczyn. Te punkty na mapie łączą się z małżeństwem Macugowskich. Józef i Stefania uratowali dziewięcioro Żydów. W małym świętokrzyskim mieście nie pozostał po nich ślad, jednak reżyserowi udaje się odnaleźć tych, którzy przeżyli. Oddaje im wszystkim głos. Po latach rozproszeni po świecie ocaleni wracają do przeszłości, dzielą się najgorszymi wspomnieniami, a także dosadnie wyrażają się o polskim antysemityzmie. Nawet ci, którzy ich uratowali, skromni i cisi Macugowscy, po zakończeniu wojny milczeli o swoim bohaterstwie. Bali się reakcji sąsiadów.
Pokaz:
1 czerwca, godz. 18:30, MOS | Małopolski Ogród Sztuki – MOS 2
Koszerny odwyk / Kosher Rehab; REŻYSERIA: Anna Oliker
Na przedmieściach Jerozolimy piętnastu młodych amerykańskich narkomanów, opuszczonych przez swoje chasydzkie rodziny, łączy ból i wielka nadzieja, że Eric, inny uzależniony, uratuje ich od śmierci.
Pokazy:
30 maja, godz. 17:00, Agrafka
2 czerwca, godz. 13:30, MOS | Małopolski Ogród Sztuki – MOS 2
Holy Holocaust; REŻYSERIA: Osi Wald
Jennifer jest czarnoskórą Niemką o niemiecko-austriacko-nigeryjskich korzeniach. Noa to Izraelka z Tel Awiwu. Poznają się w Paryżu na lekcji rysunku i szybko się zaprzyjaźniają. Mimo dzielących je kilometrów utrzymują kontakt przez lata. Do czasu, gdy Jennifer dowiedziała się, że jest wnuczką Amona Götha, nazistowskiego zbrodniarza, komendanta obozu koncentracyjnego w Płaszowie… Oparta na faktach animacja to przede wszystkim opowieść o tym, jak trudno uwolnić się od przeszłości, gdy już się ją pozna.
A Brief History of Us
A Brief History of Us; REŻYSERIA: Etgar Keret
Kiedy jesteś w związku, wiele rzeczy robicie razem. Ktoś jest przy tobie, gdy podejmujesz trudne decyzje, gdy jest ci smutno, bo odchodzą rodzice, albo nieswojo, gdy dziecko opuszcza dom rodzinny. Znacie się tak dobrze, jakbyście tworzyli jeden organizm. Jeden zależny jest od drugiego. Co będzie jednak, gdy to wszystko się skończy? Gdy nagle zamiast „my” trzeba będzie powiedzieć „ja”? Narysowana w komiksowej stylistyce, wykorzystująca w warstwie wizualnej odniesienia do świata natury i superbohaterów animacja stawia ważne pytanie o poczucie indywidualności w związkach.
Pokazy:
31 maja, godz. 11:30, MOS | Małopolski Ogród Sztuki – MOS 1
3 czerwca, godz. 20:00, Kino Kijów
